روزنامه اعتماد در شماره امروز (پنج شنبه، ۱۵ بهمن ۱۳۸۸) خود در مطلبی تحت عنوان “شهر پنج هزارساله دزفول” چنین نوشت : تاریخ شهر «دزفول» را خاورشناسان از آن هنگام که این شهر پایتخت عیلامیان- حدود ۲۶۰۰ سال پیش از میلاد- بود و «اوان » خوانده می شد، نزدیک به پنج هزار سال برآورد کرده اند. در نوشته های باستانی نیز پس از توفان نوح، از شهری به نام «اوان» نام برده شده است که همان دزفول است. کلمه «دزفول» برگردان عربی واژه «دژپل» یا «دژپوهل» است. (پل را در زبان پهلوی پوهل می گفته اند.) واژه پل از پلی که توسط مهندسان ایرانی و رومی در قرن چهارم میلادی به امر شاپور اول ساسانی به منظور برقراری ارتباط میان پایتخت جدید یعنی جندی شاپور و شوشتر روی رودخانه دز ساخته شده بود، گرفته شده است.شهر دزفول در اواخر قرن ششم هجری به نام دزپول اشتهار داشته است. در برخی از کتب نام قدیم رودخانه را «زاب یا جندی شاپور» هم نامیده اند. برخی از جغرافیدانان و نیز مورخان نام این شهر را روناش و قصر روناش ذکر کرده اند.می گویند در دزفول قلعه یی وجود داشته که به فراموشی مشهور بوده است.
نظامی می گوید؛ «قباد در قلعه انوشیر (قلعه فراموشی) محبوس شد.» در زمان ظهور مزدک، فوستوس می گوید؛ «قلعه مستحکمی واقع در خوزستان که «گیل گرد» یا «اندامش» نام داشت، یک نوع قلعه باستیل محسوب می شد و آن را «انوشبرد» یا قلعه فراموشی نیز می خواندند زیرا نام زندانیان و حتی نام آن مکان را کسی نباید بر زبان می راند.»حمدالله مستوفی بنای دزفول را به اردشیر بابکان نسبت می دهد و می گوید؛ «در این شهر پلی بر آب گندی شاپور بسته اند به طول ۵۲۰ و عرض ۱۵ گام که دارای ۴۲ چشمه است و به نام پل اندامشک معروف است و…»بعد از اسلام، دزفول تابع حکام شوشتر بود زیرا سراسر خوزستان به تصرف اعراب درآمده بود و تقریباً تا دو قرن هر حاکمی که می آمد بر دزفول تسلط داشت. از سال ۲۶۱ ه ق محمدبن واصل یکی از حکام عرب بر منطقه تسلط یافت.
در اواسط سده دوم ه ق آزادمردی به نام یعقوب لیث صفاری که مردی شجاع و نخستین دولتمرد کاردان و باتدبیر بود، بدون توجه به عوامل خلافت، علم استقلال برافراشت و نخستین دولت مستقل ایرانی را پایه گذاری کرد و خوزستان را نیز به کانون آزادیخواهان ایران تبدیل کرد. محمد واصل در جنگ با یعقوب لیث چند نوبت شکست خورد.خلاصه اینکه مناطق و شهرهای جندی شاپور و شوشتر و سرزمین های اطراف آنها از جمله دزفول تحت نظر یعقوب لیث قرار گرفت و از کنترل عمال خلیفه عباسی خارج شد.
تاریخ دزفول پس از این، به ویژه در زمان صفویه بسیار خواندنی است و گفتنی. ساختن سد بزرگ دز حدود ۴۰ سال پیش فصلی نو در تاریخ این شهر گشود و بر اقتصاد مردمان آن که اینک نزدیک ۴۰۰ هزار نفر است، تاثیر بسیار گذاشت.
